• Email newsletter

  • Ανακοινώσεις

  • Οὖρος Λάγιοβιτς, ἀρχιμουσικός, Τιάνγουα Γιάνγκ, σολίστ (βιολί)
    σὲ ἔργα Φούνγκ Λάμ, Μπάρτοκ (καὶ Μπράμς)

  • Ετικέτες

  • Archives

    • 2018 (77)
    • 2017 (98)
    • 2016 (99)
    • 2015 (78)
    • 2014 (111)
    • 2013 (86)
    • 2012 (37)
  • Σύνδεσμοι

«Πάπισσα Ιωάννα – Αναζητώντας την ηρωίδα του Ροΐδη»

Βαθμολογία: 5/10

Η παρακολούθηση θεάτρου στο Φεστιβάλ Αθηνών για τον γράφοντα «έκλεισε» φέτος με την «Πάπισσα Ιωάννα». Στην αρχή, από μικροφώνου, ο σκηνοθέτης μάς προειδοποίησε ότι επρόκειτο να δούμε μία πρόβα [wip (work in progress)] εν εξελίξει μίας μελλοντικής παράστασης, βασισμένης στην «Πάπισσα Ιωάννα» (1866) του Εμμανουήλ Ροΐδη. Η πρόβα τελειώνει με «τα μέχρι την Αθήνα» τεκταινόμενα, ενώ – από το 2ο μέρος του βιβλίου – κρατά μόνο τον θάνατο της «Ιωάννας», με τον οποίο ξεκίνησε και η παράσταση. Ο κ. Δημήτρης Μαυρίκιος δεν κάνει το λάθος να μεταφέρει το βιβλίο στο θέατρο, όπως έκανε ο κ. Τάρλοου με την «Μεγάλη Χίμαιρα». Συνδέει την ηρωίδα του βιβλίου του Ροΐδη με την ζωή της μητέρας του «Κορνηλίας Ροΐδη» (1814-1907). Η «Ιωάννα» ορφάνεψε από μάνα στα 8 της. Στην ίδια ηλικία η «Κορνηλία» έγινε σκλάβα σε χαρέμι. Την παραγωγή είχε αναλάβει αρχικά το Εθνικό Θέατρο (2004), αλλά το εγχείρημα ματαιώθηκε.

Μέτριο το αποτέλεσμα.

Μέτριο και το θεατρικό πρόγραμμα του Φεστιβάλ για αυτό το καλοκαίρι.

Σαφώς «ανεβασμένος» ο χορός.

Για την μουσική ας μιλήσουν ειδικότεροι, αν και οι επιλογές για έναν ανίδεο φάνταζαν περιορισμένες.

Ο χώρος Η’ για θέατρο αποδεικνύεται ακατάλληλος. Ο ήχος σε όλες τις παραστάσεις όλα τα χρόνια βασίζεται σε χειλόφωνα. Ο λόγος των ηθοποιών ακούγεται συριστικός. Σαν να μιλούν φίδια. Η μεγάλη σκηνή καταπνίγει τους θιάσους. Η απόσταση από αυτήν αποξενώνει τους θεατές. Η δε έλλειψη διαλείμματος στις δίωρες παραστάσεις του Φεστιβάλ αναδεικνύεται σε μάστιγα. Ευτυχώς που υπήρχε η κα. Ράνια Οικονομίδου, που έσωσε την αξιοπρέπεια της «Πάπισσας Ιωάννας».

Η παλαίμαχη ηθοποιός [που έχει παίξει με επιτυχία στην τηλεόραση («Αστροφεγγιά» 1980), υποδύθηκε στην «Φρουτοπία» την «Πέπη την γλυκοπατάτα» (1985), συνεχίζει να είναι απαραίτητη στο σινεμά («Μαύρο Λιβάδι» 2009), και να καταθέτει έργο ψυχής τόσα χρόνια στο θέατρο ΠΟΡΕΙΑ, με έργα όπως το «Πάρτι Γενεθλίων» του Χάρολντ Πίντερ] στάθηκε η μοναδική που το κοινό της χάρισε το πηγαίο του χειροκρότημα. Αν δεν πρωταγωνιστούσε στην «Πάπισσα Ιωάννα», θα μειωνόταν η καλλιτεχνική αξία της παράστασης. Όταν εμφανίστηκε επί σκηνής για το τελικό χειροκρότημα, το θέατρο σείστηκε. Αμήχανη στιγμή και για τους θεατές και για τον θίασο. Πρέπει να καταχειροκροτείται όμως κάποιος όταν το αξίζει πραγματικά. Η υποκρισία και τα κολακευτικά σχόλια άφησαν το σημάδι τους στο ελληνικό θέατρο του σήμερα. Η ειλικρίνεια των συναισθημάτων και η απόδοση δικαιοσύνης από το κοινό θα αναδείξει τα πραγματικά ταλέντα του σανιδιού, και θα αποδώσει τα δέοντα σε αυτούς που το τίμησαν με τις επιλογές τους.

Όποτε πατούσε την σκηνή η κα. Οικονομίδου ήταν για λίγο. Όποτε έβγαινε στην σκηνή ήταν, για να παίξει μόνη της. Όποτε έβγαινε από τα παρασκήνια, αισθανόσουν ότι έβλεπες ΗΘΟΠΟΙΟ. Ότι έβλεπες ΘΕΑΤΡΟ. Υποδυόμενη την τυφλή μητέρα του Εμμανουήλ Ροΐδη, περπατούσε με την βοήθεια μπαστουνιού. Διέσχιζε μόνιμα την σκηνή διαγώνια: από τα παρασκήνια μέχρι την καρέκλα, που έπρεπε να κάτσει. Και μόνο οι κινήσεις της και η φιγούρα της προκαλούσαν σεβασμό. Μετέδιδε ηρεμία και την άκουγες με ευλάβεια. Μιλούσε μειλίχια. Με τον λόγο της «φώτιζε» το κείμενο. Χρειάζεται να εμπιστεύονται οι σκηνοθέτες τους παλιούς ηθοποιούς, από τους οποίους διδάσκονται και οι νεώτεροι.

Ο κ. Δημήτρης Μαυρίκιος επικεντρώθηκε τόσο πολύ στον 30χρονο κ. Αλέξανδρο Βάρθη, που υποδύθηκε τον «Ροΐδη» και τον «αδερφό Φρουμέντιο», που αγνόησε ηθοποιούς, όπως ο κ. Δημήτρης Ντάσκας («Θεωνάς»). Ο κ. Ντάσκας πρωταγωνίστησε στην καλύτερη παράσταση του 2006 («Ενός πουλιού, μόνο, η φωνή…»). Τότε είχε ταυτιστεί με τον περιθωριακό άστεγο «Μπεραλφιόν». Ίσως μάλιστα ο κ. Βάρθης να φοιτούσε το 2006 στο Ελληνικό Θέατρο του Γιώργου Αρμένη, όπου φιλοξενήθηκε η παράσταση.

Η συμπρωταγωνίστρια του κου. Βάρθη κα. Γιούλικα Σκαφιδά φάνταζε άνευρη. Καμμία φλόγα. Κανένα συναίσθημα, αν και είχε αναλάβει τον ρόλο της «Πάπισσας». Στο ίδιο κλίμα οι δορυφορικοί ρόλοι των κκ. Σπύρου Ανδρεόπουλου, Μανώλη Δούνια, Στέφανου Παπατρέχα. Στα πλην της παράστασης τα ρούχα της κας. Εύας Νάθενα. Ειδικά αυτά των παπάδων ήταν σαν αποκριάτικα. Σαν ράσα αγορασμένα από το καλάθι. Ακόμα και αν για όλα ευθύνεται ο χαμηλός προϋπολογισμός, οι λεπτομέρειες κάνουν την διαφορά: ξεχώριζαν προκλητικά οι εκτός εποχής κομμώσεις. Όπως λ.χ. η μοϊκάνα του κου. Βασίλη Ζώη. Απορίας άξιο πώς διέλαθαν (;) αυτά τα στοιχεία της προσοχής τόσων ανθρώπων, που εργάστηκαν στον τομέα της εξωτερικής εμφάνισης των ηθοποιών (Βοηθός ενδυματολόγου: Δάφνη Κολυβά. Hair Stylist: Χρόνης Τζήμος.). Ακόμα και η χρήση της εισαγωγής της «Νόρμας» του Βιντσέντσο Μπελίνι ακουγόταν ως κακή επιλογή στα σημεία που χρησιμοποιήθηκε. Διέκρινες υποψία χιούμορ στην σκηνή που η «Ιωάννα» ως μωρό τραγουδά το «Πάτερ Ημών».

Από τον υπόλοιπο επί σκηνής θίασο (Εύα Οικονόμου-Βαμβακά, Αποστολία Παπαδαμάκη, Γιάννης Φλουράκης, Δημήτρης Βουτσής, Φάνης Γκίκας, Σταύρος Δάλκος, Αλέξανδρος Καναβός, Σοφία Μαρία Κικιλίντζια, Παναγιώτης Κόκκορης, Νίκος Κουφάκης, Αστέρης Κρικώνης, Κωνσταντίνος Μουταφτσής, Πάνος Μπόρας, Άννα Πατητή, Ρένος Ρώτας, Θοδωρής Φραντζέσκος, Παναγιώτα Χαϊδεμένου, Χιονία Χιωτέλλη) διασώθηκε μόνο η μικρή Αλίκη Αγγελοπούλου. Τους περισσότερους κατέστρεψε η «παπαγαλιστί» εκφορά της καθαρεύουσας.

Ο σκηνοθέτης χρησιμοποίησε και μία οθόνη στην παράσταση (όπως και ο κ. Τάρλοου στην «Μεγάλη Χίμαιρα»). Μόνο ως επίδειξη πτυχιούχων σχολής μακιγιάζ και στάιλινγκ μπορούν να αναφερθούν οι εμφανίσεις των ηθοποιών από την οθόνη κκ. Βαγγελιώς Ανδρεαδάκη («Αγία Μαγδαληνή»), Αθηνάς Ευθυμίου, Νίκου Καραθάνου («Πατήρ Κόραξ/Κορδίνος»), της προβοκατόρισσας Λένας Κιτσοπούλου (που υποδύθηκε την «Αγία Λιόββα» προσομοιάζοντας με την Ιωάννα της Λωρραίνης), Εβελίνας Παπούλια (που υποδύθηκε μιαν «Αγία Ίδα» βγαλμένη από πίνακα του Κλιμτ). Στο πανί διασώθηκαν μόνο οι κκ. Ευγενία Αποστόλου και Έρη Ρίτσου ως σεμνότυφες και θρησκόληπτες διώκτριες του Ροΐδη. Ο μικρός Δημήτρη Βανός υποδύθηκε τον «ανήλικο Ροΐδη».

Συγγραφή-Eπιλογή κειμένων-Σκηνοθεσία: Δημήτρης Μαυρίκιος. Σκηνικά: Δημήτρης Πολυχρονιάδης. Μουσική Σύνθεση-Επιμέλεια: Στάθης Σκουρόπουλος. Κινησιολογία–Χορογραφίες: Αποστολία Παπαδαμάκη. Φωτισμοί: Λευτέρης Παυλόπουλος. Συνεργάτης στην σκηνοθεσία: Μανώλης Δούνιας. Βοηθός σκηνοθέτη: Εύα Οικονόμου-Βαμβακά. Βοηθός Σκηνογράφου: Φωτεινή Ματζόγλου. Ηχολήπτης: Γιώργος Κολεβέντης. Θεατρικό Μακιγιάζ: Κατερίνα Μιχαλούτσου. Κινηματογραφικά: Σκηνοθεσία: Δημήτρης Μαυρίκιος. Διεύθυνση Φωτογραφίας- Visual Effects: Άγγελος Παπαδόπουλος. Μοντάζ: Ιωάννα Σπηλιοπούλου. Chef Ηλεκτρολόγος: Αντρέας Σταυρουλάκης. Hχολήπτες: Θύμιος Κολοκούσης, Δημήτρης Αθανασόπουλος. Μακιγιάζ: Δήμητρα Γιατράκου, Κατερίνα Μιχαλούτσου. Βοηθοί Παραγωγής: Μαχμούτ Μπαμερνί, Άρης Μπαμερνί. Οργάνωση-Εκτέλεση Παραγωγής: Κώστας Λαμπρόπουλος.

Η παράσταση αφιερώθηκε στην μνήμη της Αλέκας Παΐζη, την οποία ο κ. Μαυρίκιος είχε σκηνοθετήσει το 2001 στην περίφημη παράσταση «Το Έβδομο Ρούχο». Παρά την αγάπη για το θέατρο, αυτή δεν υπομένει τα πάντα, αλλά «πάντα ελπίζει» (κατά την προς Κορινθίους Α’ Επιστολή του Αποστόλου Παύλου, που ακούγεται και στην παράσταση).

«ΠΑΠΙΣΣΑ ΙΩΑΝΝΑ – ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΗΡΩΙΔΑ ΤΟΥ ΡΟΪΔΗ» ΣΚΗΝΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ του Δημήτρη Μαυρίκιου.

•ΠΕΙΡΑΙΩΣ 260-ΚΤΗΡΙΟ Η’ (Πειραιώς 260, Ταύρος, τηλ.: 210 9282900). Διάρκεια: 100 λεπτά (χωρίς διάλειμμα). Ακατάλληλη για ανηλίκους.  

 

About Κωστής Δ. Μπίτσιος

Ο Κωστής Δ. Μπίτσιος είναι δικηγόρος. Σπούδασε Νομικά και Δημοσιογραφία. Είναι τακτικό μέλος της Ένωσης Ελλήνων Θεατρικών και Μουσικών Κριτικών. Γράφει για θέατρο, χορό, όπερα και μουσική στο www.critics-point.gr και για κινηματογράφο, τηλεόραση και μουσική στο www.apotis4stis5.com